tekst: Weronika Dębowska

Dobre złego początki
„Najpierw zrezygnowałam z białego pieczywa, masła i smażonych potraw.” – tak zazwyczaj zaczynają się opowieści ortorektyków – niewinnie, prawda? Po prostu chciałam jeść zdrowiej, czuć się lepiej i lepiej wyglądać. Moim celem wcale nie było odchudzanie, choć schudłam 12 kg. – pisze Lidka na jednym z forów poświęconych zdrowemu odżywianiu. Bo dla ortorektyków, w przeciwieństwie do cierpiących na anoreksję, najważniejsza nie jest waga i to ile jedzą, lecz co jedzą. Wszystko co trafia na ich talerze musi być zdrowe. Dlatego tak trudno niektórym zrozumieć to schorzenie – przecież w zdrowym odżywianiu nie ma nic złego! Choroba zaczyna się niepostrzeżenie – od ograniczenia niezdrowych produktów, tłustych, ciężkich, zbyt słodkich, zbyt słonych, uważniejszego czytania etykiet i kupowania jedzenia w sklepach ekologicznych. Dbałość o jakość jedzenia szybko jednak przeradza się w obsesję. Ortorektycy przykładają patologiczną uwagę do tego co jedzą – myślenie, planowanie i przygotowanie „zdrowych” posiłków w końcu zajmuje cały ich czas i dominuje całe ich życie.

Pierwsza autodiagnoza
O chorobie usłyszeliśmy stosunkowo niedawno, bo raptem 17 lat temu. Po raz pierwszy w 1997 r. ortoreksję opisał amerykański lekarz Steven Bratman, który zdiagnozował tę przypadłość u siebie samego. W dzieciństwie cierpiał na alergię pokarmową, przez co musiał wyeliminować z diety pszenicę i produkty mleczne. Z biegiem czasu rezygnował również z innych pokarmów, które budziły jego obawy, a strach przed zjedzeniem czegoś, co mogłoby mu zaszkodzić przerodził się w istną fobię. Wszystkie posiłki przygotowywał samodzielnie. Stosował tylko produkty sprawdzonego pochodzenia. Przestał wychodzić do restauracji czy kawiarni, a nawet odsunął się od przyjaciół, którzy go nie rozumieli. Jednak nie widział w tej sytuacji niczego złego, czy nienormalnego. Był przekonany, że zdrowo się odżywia, choć jego dieta drastycznie zubożała. Zrozumiał, że coś jest nie tak dopiero, gdy skończył medycynę i zaczął przyjmować pacjentów z podobnymi objawami. Przypadłość tę nazwał orthorexia nervosa (nazwa pochodzi z greki, gdzie orto znaczy prawidłowy, dobry, a oreksis – apetyt).

Śmiertelnie zdrowo
Ortorektycy stopniowo rezygnują z kolejnych grup produktów spożywczych, które uważają za niezdrowe. Z czerwonego mięsa, bo to najkrótsza droga do chorób serca; drobiu i jajek ze względu na możliwą obecność w nich antybiotyków i hormonów; wędlin, bo te zawierają dużo soli i konserwantów; produktów zbożowych, bo zawierają gluten i masę polepszaczy, a nawet ryb, bo mogą gromadzić się w nich metale ciężkie oraz warzyw i owoców, bo być może spryskano je szkodliwymi pestycydami. Lista produktów zakazanych wydłuża się, a tych dozwolonych wciąż skraca. W końcu dieta ortorektyka jest mało zróżnicowana i niebezpiecznie uboga. Bo kiedy nie ma w niej czerwonego mięsa zwiększa się ryzyko niedokrwistości; brak drobiu to przede wszystkim brak pełnowartościowego białka – głównego budulca mięśni; rezygnacja z jajek to rezygnacja z dobroczynnej dla naszych oczu luteiny, eliminacja produktów zbożowych to przede wszystkim eliminacja najlepszego źródła błonnika, ryb – niezbędnych dla mózgu kwasów omega, a owoców i warzyw – większości witamin i mikroelementów. Często dieta ortorektyka ogranicza się w końcu do garści otrębów czy siemienia lnianego popitej sokiem z cykorii. Ostatecznie ortoreksja, tak jak i anoreksja czy bulimia, prowadzić może do niedożywienia, a co za tym idzie takich przypadłości jak ogólne osłabienie organizmu, anemia, awitaminoza, wstrzymanie miesiączki, a także do uszkodzenia organów wewnętrznych. Nieleczona jest śmiertelna.

Kij i marchewka
Wszystkie myśli i wysiłki ortorektyka skupiają się wokół jedzenia. To właśnie w podłożu psychicznym choroba ta ma swoje początki. Zaburzenia najczęściej dotykają osoby o pedantycznym usposobieniu, które za wszelką cenę dążą do perfekcji i jednocześnie są wrażliwe na krytykę, od których w dzieciństwie zbyt dużo wymagano, które wciąż starały się spełniać cudze oczekiwania. Tak jak przy anoreksji, kontrola odżywiania daje poczucie kontroli nad sobą samym i swoim życiem, a restrykcyjne przestrzeganie surowych zasad daje poczucie spełnienia i dowartościowania. Ortorektycy sami narzucają sobie reguły odżywiania i starają się bezwzględnie ich przestrzegać. Gdy jednak zdarzy im się sięgnąć po „niedozwolony” produkt wyznaczają sobie karę, którą to najczęściej jest jeszcze ostrzejszy reżim. Kiedy zaś uda im się powstrzymać i odmówić sobie „zakazanego jedzenia” – wyznaczają sobie nagrodę i… eliminują jeszcze jeden produkt ze swojej diety. Nie ma badań mówiących, czy na ortoreksję częściej zapadają kobiety czy mężczyźni. Można jednak wskazać grupy społeczne, w których istnieje większa zachorowalność. Są to ludzie raczej zamożni, a wśród nich dużo lekarzy i studenci medycyny, dietetyków i artystów. Gwyneth Paltrow otwarcie przyznała się do stosowania restrykcyjnej diety u siebie i swoich dzieci! Z jadłospisu wyeliminowała produkty przetworzone, a także te zawierające gluten, wszelakie mięso, ryby, jaja, nabiał i cukier. Wydała poradnik o zdrowym odżywianiu, bo mimo negatywnych opinii lekarzy i dietetyków oraz fali krytyki, jaka przetoczyła się przez media, aktorka uważa się za eksperta w tej dziedzinie.

The post Ortoreksja - kiedy zżera cię zdrowe jedzenie. first appeared on VERONIQUE.

Wiele kobiet narzeka na częste bóle głowy. Jeśli cierpisz na nie, zwróć uwagę na ilość i rodzaj wypijanych napojów. Niedostateczne nawodnienie utrudnia usuwanie toksycznych związków z organizmu. Jeśli pijesz dużo płynów, a mimo to odczuwasz często takie dolegliwości, przyjrzyj się temu co jesz. U niektórych osób bóle głowy wywołują: czekolada, owoce cytrusowe, czerwone wino, sery – zwłaszcza żółte, napoje zawierające kofeinę (kawa, tradycyjna czarna herbata), a także wysoko przetworzona żywność zawierająca glutaminian sodu czy syntetyczne substancje słodzące.

Kobiety często zmagają się z niedoborami składników odżywczych. Objawy widać gołym okiem –zajady w kącikach ust, przesuszo naskóra, problemy z paznokciami. Rozwiązaniem jest stosowanie jak najbardziej urozmaiconej diety, w której pojawiają się wszystkie grupy produktów m.in.:

•   produkty białkowe np. Kurczak Zagrodowy z  Podlasia hodowany metodą chowu ekstensywnego, indyk, chuda wołowina, ryby (również tłuste), owoce morza, jajka, a także produkty mleczne − mleko, jogurt, kefir, chudy twaróg

•   produkty skrobiowe np. kasza jaglana, gryczana, jęczmienna, ryż brązowy, razowy makaron, płatki owsiane, pełnoziarniste pieczywo

•   różnego rodzaju warzywa i owoce

•   orzechy, pestki, nasionka

•   dobrej jakości oleje np. olej lniany, oliwa z oliwek.

Wiele kobiet skarży się także na obrzęki odczuwane w kostkach, łydkach, czasami również na palcach dłoni. Występują one zwłaszcza w przypadku siedzącego trybu pracy. Pomóc może zrobienie krótkich przerw, dosłownie na kilka minut, po to by przebiec kilka schodów, poćwiczyć – jeśli to możliwe. Warto również wypić kubek naparu z pokrzywy, który pobudza oczyszczanie organizmu.

Przyczyną dyskomfortu bywają także wzdęcia i uczucie pełności. Mogą one wiązać się z obecnością w diecie ciężkostrawnych produktów np. dań smażonych, wysoko przetworzonej żywności. Aby określić ich przyczynę, warto notować wszystkie posiłki, jakie spożywamy i zaznaczyć momenty wystąpienia dolegliwości. Rezygnacja z pewnych typów pokarmów może być pomocna. Występowanie uczucia pełności czasami związane jest z samą techniką jedzenia tzn. szybkim połykaniem całych kęsów. Zachęcam do spokojnego jedzenia posiłków – na siedząco, bez jednoczesnego pisania na klawiaturze, czytania gazety czy oglądania telewizji, przeżuwając dokładnie, po około 5 razy,każdy kęs.

Jeśli zdecydujesz się na wprowadzenie zmian w diecie, zacznij od określenia jednej małej realnej rzeczy, którą możesz zrobić dla siebie w ramach wiosennych porządków. Wybierz coś na miarę swoich możliwości np. zjedzenie śniadania raz w tygodniu, jeśli do tej pory nie jadłaś ich w ogóle, zrobienie listy zakupów przed zakupami, jeśli do tej pory Twoje zakupy były spontaniczne, wyjście na spacer raz w tygodniu, jeśli do tej pory się nie ruszałaś, zjedzenie jednego ciastka mniej niż dotychczas. Coś małego, konkretnego i realnego. Powodzenia!

info. i foto.: materiały prasowe

The post Wiosenna dieta tylko dla kobiet! first appeared on VERONIQUE.